सकारात्मक अन्त्यका लागि आवश्यक शर्तहरू
संवादहरू
“निश्चय नै जसले भन्यो, हाम्रो पालनहार अल्लाह हुन्, अनि पछि उनीहरू सिधै बाटोमा टिके, तिनमा फरिश्ताहरू अवतरण हुन्छन्, (र भनिन्छ,) डराउनु नैहोस्, र दुःखी हुनु नैहोस्, र त्यो जन्नतको खुशखबरी लिनुहोस् जसको प्रतिज्ञा तपाईंहरूलाई गरिएको थियो।” (सूरा फुस्सिल्ला, आयत ३०)।
पवित्र हदीसमा आएको छ: “जसको मृत्युको अन्तिम वचन ‘ला इलाहा इल्लल्लाह’ (अल्लाह बाहेक कुनै देवता छैन) रह्यो, उसले जन्नत प्रवेश गर्यो।” र अर्को हदीसमा आएको छ: “जब अल्लाह कुनै बन्दामा भलो चाहन्छ, तब उसलाई (भलोको) काममा लगाउँछ।” सोधियो: हे अल्लाहका रसूल! कसरी लगाउनुहुन्छ? उहाँले भन्नुभयो: “मृत्यु अघि उसलाई कुनै नैतिक रूपमा उत्तम काममा सफल बनाउँछन्।”
मलाई लाग्छ कि मृत्यु अघि नैतिक रूपमा उत्तम काममा सफल हुनु र मृत्यु अघि शहादत (ला इलाहा इल्लल्लाह) उच्चारण गर्नुका साथै, आजको अशांत संसारमा मानव मुस्लिमको उत्तम अन्त्य (हसन-ए-खोतिमा) सुनिश्चित गर्न केही मौलिक र स्पष्ट नैतिक आवश्यकताहरू पनि छन्, जसमध्ये केही तल उल्लेख गरिएका छन्:
- अल्लाह ताआलाको जिक्र (स्मरण): पवित्र कुरानमा परमेश्वरले भन्नुहुन्छ: “त्यसैले तिमिहरूले मलाई सम्झनुहोस्, म पनि तिमीहरूलाई सम्झन्छु र मेरो आभार मनाउनुहोस् र मेरो प्रति कृतघ्न हुनु नैहोस्।” (सूरा बकरा, आयत १५२)। यस आयतमा अल्लाहको जिक्रले उसको आज्ञापालन, उसको हुकुम पालना र उसको निषेधबाट बच्नलाई जनाउँछ।
यसले हृदय र जिब्राले निरन्तर अल्लाहको स्मरण गर्नुलाई पनि जनाउँछ। मलाई लाग्छ कि जसलाई अल्लाहले जिक्र निरन्तर गर्नुमा सफल बनाउँछ र जसले पवित्र हदीसको सल्लाह जसको अर्थ छ: “तिम्रो जिब्रालाई अल्लाहको स्मरणले सधैं न्यानो (तताएको) रहन देऊ,” लाई सकेसम्म पालन गर्छ, उसको उत्तम अन्त्य प्राप्त गर्ने सम्भावना बढ्छ, र मृत्यु अघि शहादत उच्चारण गर्नुलाई सम्झनमा सबैभन्दा छिटो हुन सक्छ। जिक्रले निश्चय नै हृदय र अंगहरूलाई मानव मनको बुराइमा डुब्ने प्रवृत्ति (नाम्माह) विरुद्ध सुरक्षित राख्छ।
- अल्लाह ताआलाको तक्वा (भय/परहेज): जसले आफ्नो पालनहारलाई आफ्नो गुप्त र प्रकट दुवै अवस्थामा डराउँछ, आफ्नो आत्माले निगरानी गर्छ, र मानव मुस्लिमको रूपमा आफूबाट अपेक्षित नैतिक सिधै बाटोमा टिक्न आफ्नो आत्मालाई बाध्य पार्छ, र आफ्नो अस्थिर मानवीय इच्छाको कुरबानीमा पनि मानवहरूको साथ न्यायपूर्ण व्यवहार गर्छ, उसले मृत्यु अघि उत्तम अन्त्य प्राप्त गराउने मुख्य आवश्यकता पूरा गर्न सक्छ।
- इहसान र दान: जो व्यक्ति अन्य मानवजातिसँग इहसानको व्यवहार गर्छ र सक्दो दान गर्छ, उसले आफ्नो हृदय र मनलाई राम्रो अन्त्यको लागि तयार बनाउँछ। मानिसहरू, विशेष गरी मुस्लिमहरूप्रति इहसान र गरिब तथा जरूरतमन्दहरूमाथि दान गर्नुले राम्रो अन्तिको बाटो सजिलो बनाउँछ।
- जिभ्दा नियन्त्रण: "निश्चय रूपमा एक दासले एउटा कुरा बोल्छ र त्यसैले जहन्नुममा मश्रिक र मग्रीब बीचको दूरी भन्दा बढी टाढा पुग्छ।" र "उनीहरूले भने: हे अल्लाहका रसूल! इस्लाममध्ये सबैभन्दा उत्कृष्ट के हो? उहाँले उत्तर दिनुभयो: जसको जिभ्दा र हातबाट मुस्लिमहरू सुरक्षित हुन्छन्।"
कुवेती लेखक