सङ्क्रमणका कारण प्रत्येक ८ मध्ये १ नयाँ क्यान्सरको केस हुन्छ
विश्व स्वास्थ्य संगठनको अन्तर्राष्ट्रिय क्यान्सर अनुसन्धान एजेन्सी (IARC) द्वारा मङ्गलबार सार्वजनिक नयाँ अनुमान अनुसार, प्रायः रोकथाम गर्न सकिने संक्रमणले विश्वभर नयाँ करिब २३ लाख क्यान्सरका नयाँ केसहरू गराउँछ, जुन कुल क्यान्सरका प्रत्येक आठमध्ये एक केस बराबर हो।
‘द लानसेट अन्कोलोजी’ पत्रिकामा प्रकाशित यो अध्ययनले क्यान्सरको सबैभन्दा हालको चित्र प्रस्तुत गरेको छ, जसले विशेष गरी क्यान्सरका कारणहरूबारे बुझाइमा भएको प्रगति र संक्रमण दरबारे विश्वव्यापी विस्तृत र अद्यावधिक डाटाको आधार लिएको छ।
विज्ञानले २०२४ मा १२ वटा संक्रामक कारकहरू—जसमा भाइरस, ब्याक्टेरिया र परजीवीहरू समावेश छन्—का कारण हुने नयाँ क्यान्सरका केसहरूको अनुमान गरेका छन्।
विश्व स्वास्थ्य संगठनको विशेषज्ञ एजेन्सीले उल्लेख गरेको छ कि यी पाँच संक्रामक कारकहरू संक्रमणका कारण हुने क्यान्सरका अधिकांश केसहरूका लागि जिम्मेवार छन्।
एपस्टाइन-बार् भाइरसको चौथो स्थानमा आउनुले हेर्पिस परिवारको यो व्यापक रूपमा फैलिएको भाइरसको भूमिकाबारे भइरहेको नयाँ खोजहरूलाई प्रतिबिम्बित गर्दछ, जसले नासोफ्यारिङ्क्स क्यान्सर, लम्फोमा र पेटको केही क्यान्सर सहित धेरै प्रकारका क्यान्सरहरूको विकासमा योगदान पुर्याउँछ।
अध्ययनका प्रमुख लेखकहरूमध्ये एक डा. ग्यारी क्लिफोर्डले भने, “विज्ञानको ज्ञान बढ्दै जाँदा संक्रमणसँग सम्बन्धित क्यान्सरहरूको चित्र परिवर्तन हुँदै जान्छ।”
यस अध्ययनले ठूला भौगोलिक भिन्नताहरू पनि देखाउँछ। विश्वभरका संक्रमणका कारण हुने क्यान्सरका ४२% केसहरू पूर्वी एसियामा केन्द्रित छन्, जहाँ मुख्यतया हेलिकोब्याक्टर पिलोरी ब्याक्टेरिया र हेपाटाइटिस बी भाइरसले कारण बन्छन्।
सामान्यतया, २०२४ मा संक्रमणसँग सम्बन्धित क्यान्सरका तीन चौथाइभन्दा बढी केसहरू कम र मध्यम आय भएका देशहरूमा दर्ता भए, जहाँ रोकथाम र उपचारको पहुँच अझै असमान छ।
अध्ययनका लेखकहरूले धेरै रणनीतिहरू “वैज्ञानिक रूपमा प्रमाणित” छन् भन्ने कुरा जोड दिन्छन्, जसले संक्रमणबाट हुने अधिकांश क्यान्सरहरूबाट बचाउन मद्दत गर्छन्; जसमा ह्युमन पेपिलोमाभाइरस (HPV) र हेपाटाइटिस ‘बी’ विरुद्धको खोप, हेलिकोब्याक्टर पाइलोरी, हेपाटाइटिस भाइरस वा इम्युनोडेफिसियन्सी भाइरस (HIV) जस्ता संक्रमणहरूको पहिचान र उपचार, साथै कन्डोमहरूको उपलब्धता समावेश छन्।
तर यी रोकथाम उपायहरू विश्वका धेरै क्षेत्रहरूमा आर्थिक, राजनीतिक वा स्वास्थ्य प्रणालीसँग सम्बन्धित निरन्तर अवरोधहरूको सामना गर्दैछन्।
एजेन्सीले रोकथामका साथै, नयाँ उपकरणहरू, विशेष गरी एपस्टाइन-बार् भाइरस र अन्य संक्रामक कारकहरू विरुद्धका खोपहरूको विकास गर्न पनि आह्वान गर्छ, जसका लागि हालसम्म प्रभावकारी रोकथाम उपायहरू उपलब्ध छैनन्।
