अल-ग़ाज़ी: प्रत्येक व्यक्ति द्वारा लिखित सब कुछ प्रकाशित करने योग्य नहीं होता
कुवेत के अधिकारी, स्थानहरू र संस्थाहरूका नामहरू मानक नेपाली वर्तनीमा राख्दै, समाचारको शरीरको नेपाली अनुवाद:
‘विचार र रचनात्मकताको वाहि’ (वाहातुल फिक्र वल इजदह: फलसफा वल अदब) को कार्यक्रमअन्तर्गत, कुवेतको राष्ट्रिय सांस्कृतिक, कला र साहित्य परिषद्को आयोजनामा कुवेत राष्ट्रिय पुस्तकालयमा आयोजित यो कार्यक्रम आगामी २८ जुलाइसम्म जारी रहनेछ। यसअन्तर्गत उपन्यासकार र कवि सलिह अल-गासीले ‘रचनात्मकता, प्रकाशन: वास्तविकता र आकांक्षा’ शीर्षकमा एउटा व्याख्यान दिएका थिए।
अल-गासीले आफ्नो कुरा सुरु गर्दा दर्शकहरूको ध्यान आकर्षित गर्ने गरी एउटा कथा सुनाए, जसमा प्रचलनको खराबीको तुलनामा प्रभाव र अद्वितीयताको महत्त्व रेखांकन गरिएको थियो। उनले आफ्नो पेशागत यात्राको क्रममा आत्मसंवाद गरेर पढ्ने र लेख्ने, आफ्ना भावनाहरू अभिव्यक्त गर्ने प्रत्येक व्यक्तिलाई सम्मान गर्ने कुरा सिकेको बताए।
उनले संकेत गरे कि धेरैजसो रचनात्मक व्यक्तित्वहरूको सुरुवात कविता र कथाबाट हुन्छ, तर लेखकहरूलाई यी दुई साहित्यिक शैली नै सबैभन्दा कठिन हुन्छन् भन्ने कुरामा आश्चर्य लाग्छ। सच्चा लेखकले अरूको आवाज चोर्नु हुँदैन, बरु आफ्नो व्यक्तिगत अनुभव र दृष्टिकोणबाट लेख्नुपर्छ। उनले केही समयका लागि अन्य नमूनाहरूको अनुकरण गर्न सकिन्छ तर त्यसलाई निखार्नुपर्छ भन्ने कुरा पनि उल्लेख गरे, साथै मानिसले लेखेको सबै कुरा प्रकाशनयोग्य हुँदैन भनी पनि स्पष्ट पारे।
अल-गासीले थपे कि प्रत्येक साहित्यिक शैलीको आफ्नै औजार र क्षेत्र हुन्छ, जसलाई यस शैलीप्रति समर्पित लेखकले प्रयोग गर्छन्। यी लेखकहरूले पढ्ने र गहिरो अध्ययन गर्ने गर्छन् किनभने प्रत्येक साहित्यिक प्रकारको आफ्नो आनन्द, मनोदशा र सौन्दर्यशास्त्र हुन्छ।
उनले संस्कृतिका सबै दिशाहरूमा पढ्न सल्लाह दिए, किनभने सांस्कृतिक अनुभव र ज्ञानात्मक अनुभव लेखनको गुणस्तरको आधार हो र यसको टिकाउपनको रहस्य पनि हो। उनले कुवेतमा सार्वजनिक यातायातको बसलाई मानवीय दृष्टिकोणबाट प्रस्तुत गरेको आफ्नो ‘बस’ (अल-बास) उपन्यासको अनुभव र त्यसमा भएको आलोचनात्मक बहस तथा यसलाई १८ उत्कृष्ट अरबी उपन्यासहरूमध्ये एक चयन भएको कुरा पनि साझा गरे।
साथै, उनले १९७२ मा स्थापना भएकोदेखि नै प्रकाशन बजारमा भएको परिवर्तनहरूसँग खपत गर्न सफल भएको ‘ज़िल’ (Zilal) पुस्तकालयको अनुभव, डिजिटल प्रकाशनमा लगानी, अनुवाद र बालसाहित्यका प्रकाशन परियोजनाहरू, र अरब प्रकाशकहरूको संघको संरक्षणमा डॉ. अब्दुलअजीज अल-मान्सूर अरब प्रकाशक पुरस्कारको बारेमा पनि प्रस्तुति गरे।
चुनौतीहरूको अन्तर्गत, अल-गासीले किताबको सफलता केवल पाठ्य सामग्रीको गुणस्तरमा मात्र निर्भर हुँदैन, बरु वितरण र बजारೀकरणमा पनि निर्भर गर्छ भन्ने कुरामा जोड दिए।
उनले भने, ‘२००८ देखि हामी अमेजनको किंडल र ओप्राह विन्फ्रेको कार्यक्रममा देखा परेपछि डिजिटल किताबले अरब विश्वमा हावी हुने अपेक्षा गरिरहेका थियौं, तर त्यो भएन। डिजिटल किताब विश्वभर फैलियो, तर अरबमा रोकियो! कागजी किताबको बिक्री घट्यो र प्रकाशन उद्योग पछि पर्यो।’
उनले थपे, ‘मेरो एउटा अवलोकन छ, उदाहरणका लागि अमेजन वा किंडलमा विदेशी किताबहरू राम्रो बिक्री हुन्छन् भने अरबी किताबहरूको बिक्री हुँदैन। मलाई लाग्छ कि डिजिटल प्लेटफर्महरूमा अरबी डिजिटल किताबहरूलाई रोक्ने एल्गोरिदमहरू छन् भने विदेशी किताबहरूको बिक्रीका लागि ठाउँ खोल्छन्। के हामीले आफ्नो अस्तित्व कायम राख्नका लागि अरबी किताबहरू प्रस्तुत गर्न, बजार गर्न र टिकाउन अरबी प्लेटफर्ममा लगानी गर्नुपर्छ?’
