विश्वभरका सेकेन्ड ह्यान्ड किताब पसलहरूमा एउटा रहस्यमय मागले हल्ला मचाएको छ.. त्यसको कारण के हो?

ब्रिटेन र अन्य देशहरूमा स्वतन्त्र किताब विक्रेताहरूले पुरानो उपन्यासदेखि शैक्षिक पुस्तक र दुर्लभ पाठहरूसम्म विविध शीर्षकहरू समावेश गर्ने ठूला अर्डरहरू प्राप्त गरेपछि सेकेन्ड-ह्यान्ड किताब बजारमा असामान्य खरिदको लहर देखिएको छ, जसको पछाडि कसले काम गरिरहेको छ भन्नेबारे प्रश्नहरू उठेका छन्।

ब्रिटिश ब्रडकास्टिङ कर्पोरेसन (बीबीसी) ले जनाए अनुसार, केही किताब विक्रेताहरूले आर्टिफिसियल इन्टेलिजेन्स (AI) क्षेत्रमा काम गर्ने कम्पनीहरूले यी किताबहरू खरिद गरी डिजिटलाइज गर्दै छन् र भाषा मोडेलहरू तालिम दिनका लागि तिनीहरूको सामग्री प्रयोग गरिरहेका हुन सक्छन् भन्ने शंका गरेका छन्, तर धेरै अर्डरहरूको अन्तिम गन्तव्य प्रत्यक्ष रूपमा पुष्टि भएको छैन।

क्लाउड रोबोट विकसित गर्ने एन्थ्रोपिक कम्पनीको एक पुरानो परियोजनासम्बन्धी कानूनी दस्तावेजहरूले यी शंकाहरूलाई बलियो बनाएका छन्, जसमा लाखौं कागजी किताबहरू खरिद गरी तिनीहरूको कभर हटाएर बाइन्डिङ गरेपछि डिजिटलाइज गरिएको र मूल प्रतिलिपिहरू पुनः चक्रियकरण गरिएको उल्लेख छ।

अमेरिकी न्यायाधीशले सन् २०२५ मा कानूनी रूपमा प्राप्त किताबहरूको प्रयोग AI तालिममा 'न्यायोचित प्रयोग' (फेयर युज) को श्रेणीमा पर्न सक्छ भनेर मानेका थिए, तर उनले यो चोरीका स्रोतहरूबाट प्राप्त किताबहरूबाट फरक रहेको स्पष्ट पारेका थिए।

यस घटनाले दुर्लभ किताबहरूको भविष्य, लेखकहरूको प्रकाशन अधिकार, र AI तालिमका लागि प्रकाशित कृतिहरूको कानूनी र नैतिक सीमाहरूबारे नयाँ चिन्ताहरू जगाएको छ।