امنیت مسئولیت و وحدت ملی ضامن است
تأملی
در شرایط حساس امنیتی که منطقه ما از آن عبور میکند، و با توجه به آنچه تحولات اخیر از ماهیت نظام ایران، طمعهای آن و شیوه برخوردش با کشورهای همسایه آشکار ساخته است، توقف و تأمل در مورد بحثی که برخی از حلقههای ملی بحرینی را نگران کرده است، وظیفهای بر دوش ماست؛ این بحث به اقدامات امنیتی و پیشگیرانهای مربوط میشود که دولت اتخاذ میکند و نگرانی برخی شهروندان شیعه از اینکه این اقدامات به دلیل تعلق مذهبیشان به آنها جهتگیری شده باشد.
حفاظت از امنیت کشور مسئولیتی است که تابآوری سهلانگاری را ندارد و اتخاذ تدابیر پیشگیرانه زمانی مشروع و ضروری است که خطرات واقعی و مستقیم باشند.
اما در عین حال، ضروری است که اجازه ندهیم این تصور ترویج شود که یک بخش کامل ملی به دلیل رفتارهای افراد، مقصر دانسته شود یا اینکه رویارویی با یک پروژه سیاسی خارجی به یک مانع روانی میان فرزندان یک کشور واحد تبدیل گردد.
روزنامهنگاری تحقیقی
اشتراک روزنامه دیجیتال
اشتراک در روزنامههای دیجیتال
بحرین از نخستین کشورهایی بود که پس از سال ۱۹۷۹ مورد هدف نظام ایران در چارچوب پروژه «صادرات انقلاب» قرار گرفت. مسئولان آن گمان میکردند که تنوع بافت اجتماعی بحرین و وجود درصد بالایی از شهروندان شیعه، راهی برای نفوذ در جامعه و تأثیرگذاری بر ثبات آن فراهم میکند.
اما آنها یک واقعیت تاریخی ریشهدار را نادیده گرفتند؛ مردم بحرین پیشتر، با وجود مذاهب و طبقات مختلف، ادعاهای ایرانی را رد کرده و بر عربیت سرزمین خود و استقلال آن تأکید ورزیدند. این امر زمانی رخ داد که دبیرکل سازمان ملل متحد نماینده شخصی خود را در سال ۱۹۷۰ برای جویای خواستهای مردم بحرین اعزام کرد. گزارش او به این نتیجه رسید که اکثریت قاطع خواهان یک کشور عربی مستقل و کاملاً حاکم هستند و شورای امنیت این نتیجه را با اجماع در قطعنامه شماره ۲۷۸ صادره در ۱۱ مه ۱۹۷۰ تأیید کرد.
موقعیت شهروندان شیعه از سایر فرزندان بحرین جدا نبود؛ آنها بر پایبندی خود به استقلال، عربیت و حاکمیت کشورشان و همچنین وفاداری به خاندان آلخلیفه، که از سال ۱۷۸۳ حکومت عربی را در بحرین بنیان نهادند، تأکید کردند.
این موضع ملی اصیل در میان اکثریت قریب به اتفاق آنها ثابت ماند، هرچند تلاشهای تحریکآمیز و قطبیسازی متعدد صورت گرفت.
از زمان تأسیس نظام «ولایت فقیه»، بحرین با تلاشهای پیوسته برای تفرقه در صفوف ملی، برانگیختن تعصبات طایفهای و تبدیل تعلق مذهبی شهروندان به ابزاری سیاسی و امنیتی در دست یک کشور خارجی برای منازعات منطقهای مواجه بوده است. این گفتمان هرگز به نفع شیعیان بحرین نبوده است.
ما ادعا نمیکنیم که بحرین «شهر فضیلت» است که از خطا یا کاستی بیبهره باشد؛ همانند سایر جوامع، این کشور با چالشهای سیاسی، اقتصادی و اجتماعی روبروست و ممکن است اعمال فردی ناعادلانهای در آن رخ دهد که نیازمند بازنگری و اصلاح است.
اما رفع هرگونه نقص باید در چارچوب دولت و از طریق نهادهای و قوانین آن انجام شود، نه از طریق وابستگی به خارج یا توجیه تجاوز به کشور.
عدالت حق همه شهروندان است و وفاداری وظیفهای مقدس و مشترک است. اقدامات امنیتی باید به رفتارهای خلاف قانون مرتبط باشند، نه به هویت مذهبی، و پاسخگویی باید فردی باشد نه جمعی؛ زیرا این رویکرد عادلانهتر و مؤثرتر در تحکیم جبهه داخلی است.
ما موارد محدودی را دیدهایم که برخی افراد هنگام مواجهه بحرین با حملات، ابراز خوشحالی کردند؛ این مواضع محکوم شده و صاحبان آنها طبق قانون پاسخگو شدند. اما این افراد نماینده شهروندان شیعه نیستند، همانطور که هیچ فرد افراطیگری نماینده طایفهای که به آن تعلق دارد نیست.
اکثریت شیعیان بحرین بخشی اصیل از کشور هستند که در ساختن آن سهم داشتهاند، از استقلال آن دفاع کردهاند و در نهادهای، اقتصاد و فرهنگ آن مشارکت داشتهاند.
تجربه بحرین نمونههایی از فراهم کردن فرصتها بر اساس شایستگی ارائه میدهد؛ از جمله برنامه بورسهای تحصیلی جهانی ولیعهد، که توسط شاهزاده سلمان بن حمد آلخلیفه در سال ۱۹۹۹ تأسیس شد و به ممتازین فرصت تحصیل را بر اساس معیارهای رقابتی و دور از تعلقهای مذهبی و خانوادگی فراهم کرد.
همان رویکرد در حوزههای جوانان و ورزش نیز با حمایت صاحبعالیجاه شیخ ناصر بن حمد آلخلیفه متجلی شده است و قهرمانانی از لایههای مختلف جامعه ظهور یافتهاند؛ از جمله دونده بحرینی، رقیه الغسرة، که در مراسم افتتاحیه المپیک پکن در سال ۲۰۰۸، پرچم پادشاهی را بر دوش کشید.
پیام روشن است: بدون عدالت، امنیت وجود ندارد؛ بدون عدالت، دولت قدرتمندی شکل نمیگیرد؛ و بدون دولت قدرتمند، وحدت ملی محقق نمیشود. قاطعیت در برابر کسانی که با بیگانگان همکاری میکنند ضروری است، اما این قاطعیت زمانی قویتر و مشروعتر میشود که با انصاف و اصلاح اشتباهات همراه باشد.
اما در مورد کسانی که فریب شعارهای ایرانی را خوردهاند و سپس موضع خود را بازنگری کرده و به قانون پایبند شدهاند، باید دروازه بازگشت به صف ملی همواره به روی آنان باز بماند؛ چرا که بحرین با بازگرداندن فرزندانش و تثبیت اعتماد متقابل میان آنان، در سایه حکمت پادشاه حمد بن عیسی آلخلیفه (که خداوند او را حفظ و نگهداری دارد)، از خود دفاع میکند.
تلاشهای نفوذ در جامعه بحرینی شکست خورده است؛ زیرا پیوندهای تاریخی و سرنوشت مشترک، قویتر از تحریکات بوده است. بحرین همواره برای تمام فرزندانش گشوده خواهد بود و وحدت ملی، قویترین ضامن امنیت، حاکمیت و آینده این کشور باقی خواهد ماند.
$ وزیر سابق کار و توسعه اجتماعی بحرین
