همه چیز که میشکند، دیده نمیشود
در صبحی شلوغ، مانند همیشه از خانه بیرون رفت. با همکارانش دست داد، به هر کسی که با او روبهرو شد لبخند زد، به تماسهای تلفنیاش پاسخ داد، کارهایش را به پایان رساند و شاید حتی دیگران را نیز به خنده انداخت.
او عادی به نظر میرسید، اما کسی ندید که او از صبح تا شب در حال جنگیدن بوده است، تنها برای اینکه خوب به نظر برسد. و اینجا داستان آغاز میشود.
همه شکستگیها با چشم دیده نمیشوند. برخی در قلب ساکن میشوند، پشت لبخندی پنهان میشوند و سالها بدون اینکه کسی متوجه شود، زندگی میکنند.
چند انسان وجود دارند که در درونشان زخمی دارند و نمیدانند چگونه آن را توصیف کنند؟
و چند کلمه وجود دارد که کسی گفته و فراموش کرده، اما سالها در قلب شنونده باقی مانده است؟
انسان امروز به فشارهایی زندگی میکند که پیشتر نشناخته بود.
فشارهای کاری، مسئولیتهای خانوادگی، ترس از آینده، شتاب زندگی، و مقایسههایی که شبکههای اجتماعی میسازند، چنان شده که بسیاری از عمر خود را صرف تلاش برای اثبات به دیگران میکنند که «خوب هستند».
در روانشناسی اجتماعی، مطالعات نشان میدهند که انسان تنها به خاطر رویداد فرسوده نمیشود، بلکه به خاطر احساس تنهایی در مواجهه با آن فرسوده میشود. حمایت روانی، حس تعلق و احساس اینکه کسی او را درک میکند، از قویترین عواملی هستند که انسان را از فروپاشی محافظت میکنند. به همین دلیل است که بسیاری از مردم نه از شدت درد، بلکه از شدت تنهایی میمیرند.
به همین دلیل، اسلام دینی از عبادات انتزاعی نیست، بلکه دینی است که انسان را از درون میسازد. خداوند متعال میفرماید: «و ما انسان را آفریدیم و میدانیم چه وسوسههایی در دلش میگذرد و ما از رگ گردن به او نزدیکتریم.»
چه آیه بزرگی است! این آیه به انسان میگوید که کسی هست که آنچه را نتوانسته بگوید، میداند. ترس، سردرگمی، خستگی و حتی اشکی را که از نزدیکترین افراد پنهان کرده، میداند.
در سنت نبوی، پیامبر (صلیاللهعلیهوسلم) حال مردم را صرفاً برای ادب نمیپرسید، بلکه از روی رحمت میپرسید و میفرمود: «لبخند تو به روی برادرت صدقه است.»
گویی اسلام میخواهد به ما بیاموزد که درمان همیشه دارو نیست، بلکه ممکن است چهرهای گشاده، کلمهای نیکو و پذیرش صادقانه باشد.
شاید زیباترین روایت در این زمینه داستان مردی باشد که نزد پیامبر (صلیاللهعلیهوسلم) آمد و از غمهایش شکایت کرد. پیامبر به جای پیچیده کردن راهحلها، در را به سوی امید گشود، او را به خدا پیوند داد و اعتمادش را به زندگی بازگرداند. زیرا وقتی قلب پر از یقین شود، بسیاری از غمها در نگاهش کوچک میشوند.
یادم میآید روانشناسی پس از سالها بهبودی از یکی از بیماران خود پرسید: «چه چیزی بیش از همه به تو کمک کرد؟»
بیمار پاسخ داد: «دارو به تنهایی کافی نبود؛ یک نفر بود که در زمان مناسب به من گفت: من با تو هستم.»
آن جمله کوتاه، روحی را که در آستانه خاموش شدن بود، نجات داد. به همین دلیل، شاید ما کمتر به تکثیر کلمات نیاز داشته باشیم و بیشتر به حضور مؤثر نیاز داشته باشیم. اینکه با صداقت از حال یکدیگر بپرسیم. اینکه قضاوتهایمان را سبکتر کنیم.
هر انسانی که با او روبهرو میشوید، داستانی دارد که شما نمیدانید و نبردی که کسی نمیبیند. شاید خندانترین افراد، بیشترین نیاز را به کسی دارند که بر قلبشان دست بگذارد.
در نهایت، مردم به خاطر نخواهند گذاشت که چقدر در حساب بانکی شما پول بوده یا چه مقامهایی کسب کردهاید، اما به خاطر خواهند سپرد که چگونه احساس آنها را تغییر دادید.
انسانیت زمانی آغاز نمیشود که توانایی سخن گفتن داشته باشیم، بلکه زمانی آغاز میشود که توانایی احساس کردن دیگران را داشته باشیم. زیرا هر آنچه میشکند... دیده نمیشود.
اما هر قلبی که با نیت خالص ترمیم شود، خداوند آن را میبیند و اثرش را در دنیا و آخرت ثبت میکند.
