«توافق مکه» پایههای دفاع مشترک میان عربستان سعودی، ترکیه و پاکستان را بنا مینهد - سرماد

سعودی عربستان، ترکیه و پاکستان، روز جمعه «پیمان مکه برای دفاع مشترک» را امضا کردند؛ گامی که چارچوبی دفاعی سهجانبه میان این سه کشور پایهگذاری میکند و مقرر میدارد هرگونه حمله مسلحانه خارجی به یکی از کشورهای امضاکننده، به مثابه حمله به تمامی طرفها تلقی شود.
امضای این پیمان، میوهی مذاکراتی است که سالها بین ریاض، آنکارا و اسلامآباد ادامه داشت و هدف آن ایجاد زمینهای مشترک برای همافزایی تلاشها در برابر چالشهای امنیتی و تهدیدات نظامی، و تقویت همکاریهای دفاعی میان سه کشور، بر اساس منافع راهبردی مشترک و روابط موجود میان آنان بود.
بر اساس این پیمان، سعودی عربستان، ترکیه و پاکستان در حال توسعه تواناییهای دفاعی مشترک، تقویت بازدارندگی راهبردی و ارتقای سطح آمادگی هستند و همچنین در حال توسعه و یکپارچهسازی تواناییهای دفاعی خود میباشند تا بتوانند بهطور مشترک با هرگونه تهدیدی که امنیت یا تمامیت ارضی آنان را هدف قرار دهد، مقابله کنند.
اصل دفاع مشترک بهعنوان یکی از برجستهترین بندهای پیمان، برجسته میشود؛ بدین ترتیب که طبق مقررات آن، هرگونه حمله مسلحانه خارجی به سعودی عربستان، ترکیه یا پاکستان، بهعنوان حملهای به هر سه کشور در نظر گرفته میشود؛ اقدامی که هدف آن تقویت تواناییهای دفاعی و بازدارندگی مشترک میان طرفهای امضاکننده است.
در عین حال، پیمان جدید هیچیک از توافقات دوجانبه یا چندجانبهای که این سه کشور را به یکدیگر مرتبط میسازد، یا توافقات و ترتیبات موجود میان آنان با کشورهای دیگر و سازمانهای بینالمللی، لغو یا جایگزین نمیکند؛ به این معنا که تعهدات و شراکتهای دفاعی موجود هر کشور، همزمان با چارچوب سهجانبه جدید، به قوت خود باقی میماند.
محتوای پیمان تأکید میکند که این سند چارچوبی برای همکاری دفاعی نهادی میان سه کشور است که بر حوزههایی از جمله آموزش، تبادل تجربیات و صنایع دفاعی متمرکز است و این پیمان علیه طرف خاصی جهتگیری ندارد.
این پیمان، همکاری دفاعی سهجانبه را در امتداد روابط نظامی و امنیتی میداند که سعودی عربستان، ترکیه و پاکستان را از دههها پیش به هم پیوند داده است و بر اصل تکمیلکنندگی تواناییهای میان سه طرف استوار است؛ از طریق وزن راهبردی و اقتصادی سعودی عربستان، تجربیات نظامی پاکستان و تواناییهای ترکیه در حوزه صنایع دفاعی.
تأسیس این چارچوب در زمانی صورت میگیرد که خطرات تهدیدکننده امنیت و صلح منطقهای و بینالمللی در حال افزایش است؛ سه کشور، تقویت همکاریهای دفاعی و بازدارندگی مشترک را بخشی از پاسخ به چالشهایی میدانند که ممکن است امنیت و ثبات کشورهای منطقه را تحت تأثیر قرار دهد.
پیمان در عین حال تأکید میکند که گسترش همکاریهای دفاعی میان ریاض، آنکارا و اسلامآباد، به قیمت روابط این سه کشور با شرکای دیگرشان تمام نمیشود و بنابراین به معنای تغییر در تعهدات یا شراکتهای راهبردی موجود آنان نیست.