کویت در رتبه ۳۳ جهانی از نظر سرمایه انسانی در میان ۱۰۰۰ شهر

کویت در شاخص شهرهای جهانی اکسفورد اکونومیکس ۲۰۲۶، در ردهبندی سرمایه انسانی در جایگاه ۳۳ جهان قرار گرفت. این رتبهبندی پیشرفتآمیز، از استحکام زیرساختهای آموزشی و جمعیتی و محیط کسبوکار این کشور حکایت دارد و آن را در زمره شهرهایی با عملکرد قوی در سطح جهانی در این حوزه قرار میدهد.
این شاخص در ردهبندیهای خود بر پایگاه دادهای متشکل از ۱۰۰۰ شهر که در خدمات پیشبینی اقتصاد جهانی اکسفورد ثبت شدهاند، استوار است. این امر امکان مقایسه عملکرد شهرها را از طریق طیف گستردهای از شاخصهای اقتصادی، انسانی، اجتماعی، زیستمحیطی و حکمرانی فراهم میآورد و به شناسایی شهرهایی با بیشترین ظرفیت برای دستیابی به رشد پایدار و تقویت رقابتپذیری در آینده میانجامد.
عملکرد کویت در این شاخص در بستر پیشرفت چشمگیر شهرهای خاورمیانه در حوزه سرمایه انسانی برجسته است؛ بهطوریکه چهار شهر اصلی شامل ابوظبی، دوحه، دبی و ریاض امسال با تکیه بر توانایی جذب حجم قابلتوجهی از نیروی کار جوان و ماهر از سراسر جهان و همزمان با گسترش بخشهای خدمات پیشرفته، موفق به کسب جایگاه در فهرست ۲۰ شهر برتر جهان در این ردهبندی شدند.
شاخص اشاره میکند که سرمایه انسانی یکی از محرکهای بنیادین رشد اقتصادی است، زیرا رابطه دوسویهای میان در دسترس بودن شایستگیها و مهارتها از یک سو و توانایی شهرها در جذب سرمایهگذاریها و فعالیتهای اقتصادی با ارزش افزوده بالا از سوی دیگر وجود دارد. شهرهایی که در زنجیره ارزش اقتصادی ارتقا مییابند، توانایی بیشتری در جذب و حفظ نیروی کار ماهر در بخشهای پربازدهتر و پردرآمدتر دارند؛ در حالیکه قدرت این بخشها، سرمایهگذاری در آموزش و توسعه حرفهای را تشویق میکند که منجر به افزایش بهرهوری نیروی کار و تقویت ذخایر سرمایه انسانی شهر میشود.
در خاورمیانه، رابطه میان سرمایه انسانی و رشد اقتصادی شفافتر به نظر میرسد، بهویژه با توجه به صعود چشمگیر ریاض و دبی در سالهای اخیر. ریاض در بازه زمانی ۲۰۱۰ تا ۲۰۲۵، تعدادی از مشاغل در بخشهای خدمات مالی و کسبوکار ایجاد کرد که از مجموع مشاغل ایجادشده در بزرگترین شهرهای آلمان فراتر میرود؛ امری که به تقویت جذابیت این شهر برای شایستگیها و سرمایهگذاریها و حمایت از پیشرفت آن در ردهبندی سرمایه انسانی منجر شده است.
شاخص همچنین نشان میدهد که ترکیب جمعیتی نیز عاملی حمایتکننده از عملکرد شهرهای خاورمیانه است. این منطقه در مقایسه با بسیاری از مناطق دیگر (با استثنای آفریقا) نسبت پایینتری از جمعیت بالای ۶۵ سال دارد. این ویژگی، پایگاه جمعیتی جوانی را فراهم میکند که از گسترش نیروی کار، فعالیت اقتصادی و مصرف حمایت مینماید و فرصتهای رشد و سرمایهگذاری را در دهههای آینده افزایش میدهد.
از این منظر، شاخص پیشبینی میکند که شهرهایی که قادرند پایگاه مهارتها و نیروی کار واجد شرایط خود را در بخشهای اقتصادی با ارزش افزوده بالا به کار گیرند، بیشترین ظرفیت را برای تقویت جایگاه خود بهعنوان مراکز رشد منطقهای در دهههای آینده خواهند داشت.
شاخص فرعی سرمایه انسانی، توانایی شهر در تأمین، جذب و توسعه شایستگیهای لازم برای حمایت از فعالیت اقتصادی را سنجش میکند. بنابراین، این شاخص صرفاً به سطح آموزش محدود نمیشود، بلکه محیط آموزشی، محیط کسبوکار و ویژگیهای جمعیتی شهر را در بر میگیرد.
این سنجش شامل پیشبینیهای رشد جمعیت در پنج سال آینده، ساختار سنی جمعیت از طریق مقایسه نسبت جمعیت بالای ۶۵ سال با گروه سنی ۱۵ تا ۶۴ سال، قدرت و رتبهبندی جهانی مؤسسات دانشگاهی، تعداد مقرهای بزرگترین ۱۰,۰۰۰ شرکت جهانی مستقر در شهر، و سطح تحصیلات (که با میانگین سالهای تحصیل برای بزرگسالان بالای ۲۵ سال و سالهای تحصیل مورد انتظار برای کودکان ششساله سنجیده میشود) است.
علاوه بر سهم جمعیت متولدشده خارج کشور، بهعنوان شاخصی از توانایی شهر در جذب استعدادها و نیروی کار از خارج، «سرمایه انسانی» در میان پنج دسته اصلی قرار میگیرد که شاخص شهرهای جهانی آکسفورد برای مقایسه عملکرد شهرها بر آنها تکیه دارد؛ در کنار اقتصاد، کیفیت زندگی، محیط زیست و حکمرانی. شاخص اقتصادی، حجم اقتصاد شهر، ساختار آن، نرخهای رشد تاریخی و چشماندازهای آینده را اندازهگیری میکند.
دسته کیفیت زندگی بر رفاه جمعیت، نتایج مالی و بهداشتی و در دسترس بودن زیرساختها تمرکز دارد؛ دسته محیط زیست، کیفیت محیط طبیعی و میزان مواجهه با چالشهای تغییر اقلیم را سنجش میکند؛ و دسته حکمرانی بر ثبات سیاسی و حمایت از حقوق جمعیت تمرکز دارد که بهدلیل تأثیر مستقیم دولتهای مرکزی، در سطح ملی اندازهگیری میشود.