وحدت ما یک روز با عشق بود و تفرقه ما دهها سال با سیاست

حجم همداری عربی و خلیجی با تیمهای ملی عرب، یعنی مصر و مراکش، در جام جهانی اخیر، ما را شگفتزده کرد. ملیتهای مختلف عربی در احساساتشان متحد شدند. پیروزی آنها، پیروزی همه ما بود؛ حتی بیعدالتیهایی که برخی از آنها را در بر میگرفت، به عنوان بیعدالتی نسبت به همه ما احساس میشد. مسابقهای که بیش از ۹۰ دقیقه طول نکشید، میلیونها عرب را در احساسات، هیجان و عشقشان متحد کرد. این موضوع پرسشی را مطرح میکند که شاید ساده به نظر برسد: اگر ما عربها میتوانیم در چنین مناسبتهای ورزشی، زمانی که رقیبی ما را به چالش میکشد یا قصد غلبه بر ما را دارد، متحد شویم، چرا گاهی در مسائل امنیتی، حاکمیت و آینده، ناتوانی و سکوت بر فضا و دلها حاکم میشود؟ همه ما عربها معتقدیم که خطرناکترین چیزی که امروز امت ما با آن روبرو است، اختلافات سیاسی موقتی نیست، بلکه چالشهای منطقهای و بینالمللی است که بخشهای زیادی از آن را در تمام مراحل تجربه کردهایم؛ آخرین نمونه آن، صحبت درباره ترسیم نقشه جدیدی از واقعیت عربی، بازتعادل موازنه قدرت و تحمیل واقعیتهای جدید بر زمین است که بر اساس منافع شکل گرفتهاند و تنها زبان قدرت را میشناسند. در این صحنه، اسرائیل یکی از برجستهترین بازیگران است که بسیاری معتقدند به دنبال تثبیت آرمانهای «اسرائیل دشمن» است که با برتری استراتژیک خود متمایز میشود و به شدت در حال گسترش نفوذ منطقهای خود است، با تکیه و اتکا به حمایت سیاسی و نظامی از کشورهای بزرگ، از جمله ایالات متحده آمریکا. در برابر چنین چالشهایی، پاسخ ما نباید فصلی، احساسی یا مرتبط با یک رویداد خاص باشد. ما دیروز، امروز و فردا درک کردهایم که امنیت هر کشور عربی، امری محلی نیست که تنها به آن کشور مربوط باشد، بلکه بخشی از امنیت کل امت است، زیرا هر کشوری که فکر کند خطر به مرزهایش محدود خواهد شد، تاریخ را به خوبی نمیخواند. پروژههای بزرگ فوراً به هدف نهایی نمیرسند؛ بلکه پیش از آن، گامهای کوچک و پراکندهای وجود دارد که واکنشها را میسنجند و سپس گسترش مییابند، زیرا این پروژهها از خلاءها و تفرقهها تغذیه میکنند. ممکن است در سیاستها اختلاف نظر داشته باشیم و دیدگاهها متفاوت باشد، و این امری طبیعی بین کشورهاست. تاریخ گذشته عربی ما ثابت کرده و هنوز هم ثابت میکند که تفرقه، بزرگترین هدیهای است که میتوانیم به کسانی که منتظر ضعف ما هستند، ارائه دهیم. ما عربها به طور کلی و خلیجیها به طور خاص، به شدت نیاز داریم که احساساتی وحدت را که در ورزشگاهها میبینیم، به یک فرهنگ دائمی، اراده سیاسی و ایمان عمومی تبدیل کنیم که آنچه ما را متحد میکند، بسیار بیشتر از آنچه ما را از هم جدا میکند، است. تعداد جمعیت، هرچند بزرگ باشد، محافظت نمیکند؛ بلکه انسجام و وحدت آنها مهمتر است. از آنجا که من خلیجی هستم، امنیت خلیج قابل تقسیم نیست و هر تهدید نظامی، سیاسی یا توسعهطلبانهای که یک کشور خلیجی را هدف قرار دهد، باید به عنوان تهدیدی علیه یک نظام کشورهای یکپارچه دیده شود که نه تنها توسط جغرافیا، بلکه توسط یک سیستم امنیتی، سرنوشت و آینده مشترک به هم پیوستهاند. بنابراین، قویترین پیامی که کشورهای خلیجی میتوانند ارسال کنند، در تعداد موشکها یا حجم ارتشها نیست، بلکه در کلمه واحد و یکپارچه آنهاست. مهم نیست که منبع تهدید اسرائیل باشد، ایران یا هر قدرت دیگری، زیرا اصل باید ثابت و تغییرناپذیر باقی بماند. اقبال احمد