کاهش قیمت نفت با ارزیابی تأثیر تحریمهای آمریکا بر ایران

قیمت نفت همچنان دیروز روند نزولی خود را ادامه داد، پس از اینکه در جلسه پیشین بیش از ۲ درصد کاهش یافت و به پایان رسید. در این میان، سرمایهگذاران در حال ارزیابی تأثیر تحریمهای جدید آمریکا علیه ایران هستند.
قراردادهای نفت خام در پایان معاملات روز دوشنبه کاهش یافت و قیمت نفت خام آمریکا به پایینترین سطح دو هفتهای خود رسید؛ این کاهش پس از عملیات سودگیری و پس از افزایشی که قیمتها طی دو هفته گذشته تجربه کرده بودند، رخ داد.
قیمت هر بشکه نفت کویت ۱.۰۶ دلار کاهش یافت و در معاملات روز سهشنبه به ۹۲.۶۵ دلار در هر بشکه رسید، در حالی که در معاملات روز جمعه گذشته این قیمت ۹۳.۷۱ دلار بود، بر اساس قیمتی که توسط شرکت نفت کویت اعلام شده است.
تحلیلگران کالاهای اولیه در «آی.ان.جی» در یادداشتی که روز گذشته منتشر کردند، گفتند: «به نظر میرسد بازار تحت تأثیر تلاش واشنگتن برای تشدید فشارهای اقتصادی بر ایران قرار نگرفته است، زیرا معاملهگران تلاشهای آمریکا برای ترغیب شرکای تجاری به دوری از تجارت با ایران را حاشیهای و فاقد تأثیر قابلتوجه بر بازار میدانند.»
وزیر خزانهداری آمریکا، اسکات بتس، روز دوشنبه از گسترش دامنه تحریمها برای قطع شریان حیاتی اقتصادی ایران و اجبار آن به پایان دادن به جنگ بین دو کشور خبر داد و گفت که کشورها باید روابط تجاری خود با تهران را قطع کنند یا خطر حذف شدن از سیستم مالی مبتنی بر دلار را بپذیرند.
با این حال، او از تعیین کشورهای هدف یا اعلام زمان اجرای این تحریمها خودداری کرد و گفت که میخواهد به جای آن، مهلتی برای انطباق با دستورالعمل جدید به آنها بدهد.
در حالی که وزیر دفاع آمریکا، پیتر هگست، روز دوشنبه اعلام کرد که ایالات متحده استفاده از زور نظامی علیه ایران را رد نمیکند، این کشور به سمت اعمال فشارهای اقتصادی بیشتر حرکت کرده است؛ تحلیلگران معتقدند که این رویکرد، نگرانیها درباره تهدیدهای احتمالی علیه تأمین نفت خاورمیانه ناشی از جنگ را کاهش داده است.
تیم واترر، تحلیلگر ارشد بازار در «کی.سی.ام»، گفت: «به نظر میرسد بازارها فشارهای اقتصادی را به عنوان مسیری کمخطرتر برای تأمینات نفت نسبت به عملیات نظامی ارزیابی میکنند و این دلیل اصلی واکنش اولیه و کاهش قیمت نفت به جای افزایش شدید آن است.»
اما او هشدار داد که «ایران همچنان توانایی پاسخ از طریق اختلال در حملونقل دریایی را دارد که دلیل تداوم وجود یک حق بیمه (پریمیوم) بر قیمت نفت است.»
در همین راستا، هیئت عملیات تجارت دریایی بریتانیا گزارش داد که یک نفتکش روز سهشنبه مورد هدف یک پرتابه ناشناس قرار گرفت و در فاصله حدودی نه مایل دریایی (۱۶.۷ کیلومتر) شمال شرقی صیحت در عمان از کار افتاد.
ایران همچنان بر حق کنترل خود بر تنگه استراتژیک هرمز اصرار دارد؛ تنگهای که پیش از آغاز جنگ در فوریه، حدود ۲۰ درصد از مصرف جهانی نفت از آن عبور میکرد.
اختلال در تأمینات ناشی از جنگ آمریکا و اسرائیل علیه ایران که در ۲۸ فوریه آغاز شد، باعث شد کشورها از ذخایر تجاری و استراتژیک خود برداشت کنند.
وزارت انرژی آمریکا روز دوشنبه اعلام کرد که ذخایر نفت خام در ذخیره استراتژیک نفتی ایالات متحده در هفته گذشته حدود ۳.۷ میلیون بشکه کاهش یافت و به ۲۸۹.۷ میلیون بشکه رسید که این رقم، پایینترین سطح آن از نوامبر ۱۹۸۲ است.
دادههای حملونقل نشان داد که تنها دو نفتکش روز دوشنبه از تنگه هرمز عبور کردند که این کمترین تعداد روزانه عبور کشتیهای کالاهای اولیه از ابتدای ماه مه بوده است.
اگرچه این عدد نسبت به روز یکشنبه که هفت کشتی از انواع مختلف عبور کردند، کاهش یافته است، اما همچنان در شرایطی قابل تغییر است که برخی کشتیها دستگاههای ارسال و دریافت ناوبری خود را در حین عبور خاموش میکنند.
دادههای اولیه مستقل منتشرشده توسط شرکت فورتکسا برای ردیابی کشتیها نشان داد که حجم نفت عبوری در روز دوشنبه به پنج میلیون بشکه در روز رسید. بر اساس میانگین متحرک هفتروزه، حجم نفت جریانیافته از تنگه هرمز تا ۲۳ اوت بین شش تا هفت میلیون بشکه در روز متغیر بوده است.
ایران اعلام کرده است که ۴۵ کشتی را به دلیل نقض مقررات مربوط به عبور از تنگه، در فهرست سیاه خود قرار داده و تهدید کرده که علیه کشتیهایی که عملیات انتقال محموله را از کشتی به کشتی دیگر انجام میدهند، اقدام خواهد کرد؛ اقدامی که شش ماه پس از آغاز جنگ ایران، محدودیتها را در تنگه تشدید میکند.
زاور تانگ، ارشد تحلیلگر بازار در فورتکسا، اظهار داشت: «هنوز باید دید چگونه سازمان مدیریت تنگه هرمز وابسته به ایران میتواند کشتیهای «متخلف» را به رعایت مقررات وادار کند.»
وی افزود: «اگر درگیری در منطقه تشدید شود یا کشتیها در نزدیکی تنگه مورد حمله قرار گیرند، ترافیک دریایی در تنگه هرمز تحت تأثیر قرار خواهد گرفت.»
پیش از جنگ، حدود ۲۰ درصد از جریانهای جهانی نفت خام و گاز طبیعی مایع (LNG) از این تنگه عبور میکرد.
ایران وعده داده است که در پاسخ به تحریمهای گسترده آمریکا که هدف آن قطع شریان حیاتی اقتصادی این کشور است، اقدام کند و ابراز اعتماد کرده است که شرکای تجاری اصلیاش در برابر کمپین فشار واشنگتن مقاومت خواهند کرد.
دادههای شرکت کبلر نشان داد که ۳۰ کشتی در روز دوشنبه از تنگه بابالمندب عبور کردند؛ این عدد تا حد زیادی با میانگین ده روز گذشته همخوانی داشت و در مقایسه با ۲۸ کشتی که یکشنبه از این تنگه عبور کرده بودند، تغییر چندانی نداشته است.
پاتریک بویان، مدیرعامل شرکت نفتی فرانسوی توتال انرجی، اعلام کرد که هزینه حمل نفت از طریق تنگه هرمز با استفاده از یک تانکر غولپیکر به حدود ۲۰ میلیون دلار میرسد، که معادل تقریباً ۱۰ دلار برای هر بشکه است و این موضوع حاشیه سود قابلتوجهی برای تجار و مالکان کشتیها ایجاد میکند.
وی توضیح داد که شرکت نفت خود را از داخل خلیج فارس با قیمتی بین ۵۰ تا ۶۰ دلار برای هر بشکه خریداری میکند، در حالی که تولیدکنندگان در تلاش هستند تا عرضههای خود را تخلیه کرده و به بازارها برسانند.
در جریان کنفرانسی انرژی در نروژ روز دوشنبه، مدیرعامل شرکت توتال اشاره کرد که تداوم جریان نفت از تنگه هرمز به کاهش قیمتها و جلوگیری از صعود قیمتهای جهانی فراتر از ۱۰۰ دلار برای هر بشکه کمک کرده است، در حالی که بازارهای سوخت، بهویژه بنزین و گازوئیل، همچنان تحت فشار ناشی از کمبود عرضه قرار دارند.
بویان گفت که شرکت سرمایهگذاری خود را برای گسترش خط لوله صادرات نفت در فجیره امارات متحده عربی ادامه خواهد داد و با وجود جنگ ایران، سرمایهگذاری در خاورمیانه را تداوم خواهد بخشید.
پیشتر بویان بر اهمیت تأمین مالی خطوط لوله جایگزین برای انتقال نفت از خاورمیانه تأکید کرده بود، بهویژه با توجه به فلج شدن تنگه هرمز پس از آغاز جنگ آمریکا و اسرائیل علیه ایران.
هیثم شعبان، مشاور و حسابرس رسمی سازمان دریایی بینالمللی (IMO) و ناشر مجله و وبسایت «ربانالسفینه» (Ship's Pulpit)، اظهار داشت که نرخهای حملونقل دریایی بر اساس نوع کشتی، هزینههای عملیاتی و نگهداری، و همچنین حاشیه سود شرکتها تعیین میشود.
شعبان در مصاحبه با «العربية بیزینس» توضیح داد که طبقهبندیهای ریسک جنگ و هدف قرار گرفتن کشتیها منجر به افزایش رکوردشکنی در قیمتهای بیمه دریایی و اجاره کشتیها شده است تا سطح سودآوری حفظ شود.
وی افزود که بحران تنگه هرمز صنعت حملونقل دریایی را در سطح جهانی بازآرایی کرده است؛ بهطوری که بازار به سمت ترجیح خرید و بهرهبرداری فوری از کشتیهای دستدوم حرکت کرده تا از سودهای بالا بهرهمند شود.