تلاشهای سازمان ملل در مبارزه با بیابانزایی... و چه درباره کویت؟
با بررسی تلاشهای کنوانسیون ملل متحد برای مبارزه با بیابانزایی (UNCCD)، مدل چینی بهعنوان یکی از موفقترین تجربیات جهانی در بازسازی زمینهای فرسوده و تخریبشده برجسته میشود. از حدود نیم قرن پیش، چین یکی از بزرگترین و طولانیترین برنامههای ترمیم زیستمحیطی جهان را اجرا کرد و امروزه به الگویی قابلالالگو در مبارزه با بیابانزایی و بازسازی اکوسیستمها تبدیل شده است.
مسئولان سازمان ملل تأکید کردند که این برنامه با تشدید پدیده تخریب زمین در سطح جهانی، اهمیت فزایندهای یافته است؛ در حالی که کشورها متعهد شدهاند تا سال ۲۰۳۰ بیش از یک میلیارد هکتار از زمینهای تخریبشده را بازسازی کنند.
همچنین مدیر اجرایی کنوانسیون ملل متحد برای مبارزه با بیابانزایی توضیح داد که چین به یکی از برجستهترین مدلهای جهانی تبدیل شده که با موفقیت و در مقیاس گسترده، روند تخریب زمین را معکوس کرده و آنها را به زمینهای تولیدکننده تبدیل کرده است که با اهداف کنوانسیون بینالمللی همسو است.
چین در دستیابی به این دستاورد، بر یک مسیر علمی یکپارچه برای توسعه و احیای زمینهای صحرا و شنی تکیه کرده است که بر دادههای نهادهای ذیربط، تصاویر ماهوارهای، برنامهریزی کاربری اراضی و همچنین برنامههای حفاظت از خاک و پوشش گیاهی استوار بوده است.
از برجستهترین این ابتکارات، پروژه کمربند حفاظتی سه منطقه شمالی (Three-North Shelterbelt Forest Program) است که در سال ۱۹۷۸ آغاز شد و بیش از ۴۰۰۰ کیلومتر امتداد دارد و اجرای آن تا سال ۲۰۵۰ برنامهریزی شده است. این پروژه یکی از بزرگترین پروژههای جنگلکاری و مبارزه با بیابانزایی در جهان محسوب میشود.
سازمان ملل نقش محوری در رهبری تلاشهای بینالمللی برای مبارزه با بیابانزایی و تخریب زمین ایفا میکند، با توجه به تأثیر مستقیم این مسئله بر امنیت غذایی، تغییرات اقلیمی و تنوع زیستی. کنوانسیون ملل متحد برای مبارزه با بیابانزایی (UNCCD) که در سال ۱۹۹۴ تصویب شد، سنگ بنای این تلاشها است؛ زیرا یک کنوانسیون بینالمللی است که حفاظت از محیط زیست، توسعه پایدار و مدیریت کارآمد اراضی را به هم پیوند میدهد و ۱۹۴ کشور عضو آن هستند.
جهان شاهد اجرای بسیاری از ابتکارات پیشرو در این زمینه بوده است که از برجستهترین آنها میتوان به پروژه دیوار سبز بزرگ در آفریقا اشاره کرد که حدود ۸۰۰۰ کیلومتر امتداد دارد، به همراه پروژههای بازسازی زمینهای تخریبشده در عراق و تعدادی از کشورهای آفریقایی، و همچنین اجرای برنامههایی برای اصلاح حدود ۲۰ هزار هکتار زمین در گرجستان و ارمنستان.
با توجه به این تجربیات موفق بینالمللی، پرسش همچنان پابرجاست: چه برنامهها و پروژههایی را میتواند کویت اتخاذ کند تا بیابانزایی را کاهش دهد، زمینهای تخریبشده خود را بازسازی کند و پایداری منابع طبیعی خود را با اهداف توسعه پایدار و چشمانداز آینده کویت همسو سازد؟
